paragraaf

OAIS in vogelvlucht

voortgang:

De kracht van OAIS ligt vooral in het feit dat door deze standaard iedereen de beschikking heeft over een gemeenschappelijk jargon, een soort Esperanto voor digitale duurzaamheid. De termen zijn gedefinieerd en de standaard zit stevig in elkaar, wat misverstanden voorkomt | Barbara Sierman  (2012, pdf)

Het OAIS-model (pdf) – het ‘Reference model for an Open Archival Information System’ – is een referentiemodel voor het inrichten van een archief dat zich richt op duurzame toegang. Het model geeft aan hoe je het benodigde vertrouwen in het duurzaam opslaan, beheren en toegankelijk houden van digitale objecten meetbaar kunt maken. Het OAIS-model dient als leidraad die vrij te vertalen is naar de eigen praktijksituatie. Het begint bij direct opneembare digitale objecten. Daar gaat in de praktijk nog een aantal stappen aan vooraf: de creatie, de waardering en selectie en de pre-ingest.
Of je als digitaal archief ‘te vertrouwen bent’, kan worden gemeten met audit- en certificeringstools. Daar leer je meer over in module C. Als je aan alle eisen voldoet, sleept jouw archief het predikaat TDR (trusted digital repository) in de wacht.

In onderstaande video nemen we je mee door het model. We volgen een informatiepakketje tijdens drie van zijn levensfasen:

  • opname (Submission Information Package – SIP)
  • beheer (Archival Information Package – AIP)
  • beschikbaarstelling (Dissemination Information Package – DIP)

Je maakt daarbij kennis met de zes functies (ingest, archival storage, data management, access, preservation planning en administration) die in OAIS omschreven worden.

Het jargon

AIP


AIP staat voor Archival Information Package, het informatiepakketje dat geselecteerd is voor opname in het archief. Dit informatiepakketje bevat:

  • Het voor opname geselecteerde digitale object en de representatie-informatie;
  • Informatie over de resultaten van de kwaliteitschecks (zoals de resultaten van een integriteitscheck met een checksum checker en de resultaten van de viruscheck);
  • Informatie over de rechten;
  • Een omschrijving van het informatiepakketje zelf. In die omschrijving staat bijvoorbeeld waar de verschillende onderdelen van het pakketje staan en hoe ze met elkaar samenhangen. Dat wordt in het OAIS de ‘Package Information’ genoemd.

DIP


DIP staat voor Dissemination Information Package, het informatiepakketje dat door de gebruiker opgevraagd en bekeken wordt.

OAIS


OAIS staat voor ‘Reference model for an Open Archival Information System’. Het functionele model staat beschreven in ISO 14721.

Referentiemodel


Een referentiemodel is een standaard die ontwikkeld wordt voordat er al op grote schaal implementaties en producten zijn.

SIP


SIP staat voor Submission Information Package, het informatiepakketje dat geselecteerd is voor opname in het archief en wordt aangeleverd door een producent of archiefvormer.

Trusted digital repository 


Een trusted digital repository (TDR) is een digitaal archief met de missie om digitale objecten duurzaam op te slaan, te beheren en toegankelijk te houden en voldoet daar aantoonbaar aan doordat het digitale archief gecertificeerd is door een officiele instantie. Het vertrouwen in het digitaal archief wordt daarmee meetbaar gemaakt.

Meer weten?

Comments